«Αυτοί οι άθλιοι μπάσταρδοι που κυβερνάνε τον κόσμο κληρονομικώ δικαιώματι, κάνουν οτιδήποτε άλλο από το να συντρέχουν αυτούς που υποφέρουν. Απορροφημένοι από τις άνοστες ηδονές τους, διασκεδάζουν με τον ίδιο παιδαριώδη και μικρόψυχο τρόπο, ωσότου η φωνή των λαών γκρεμίσει αυτούς τους θρόνους που μείνανε τόσον καιρό ανάλγητοι μπροστά στον σπαραγμό(...)», έλεγε το 1834 η γενναία, οραματίστρια και queer George Sand (φέτος είναι τα 150 χρόνια από τον θάνατό της). Αυτή, η κόρη ιερόδουλης του Παρισιού και αριστοκράτη αξιωματικού του ιππικού, που ντυνόταν αντρικά, κάπνιζε πούρα, που πέρασε πανδημίες, τυφοειδή πυρετό, διαζύγια, μεγάλους έρωτες, πένθη, επαναστάσεις(1848). Που έβαλε τις γυναίκες, τα παιδιά και τον κοινωνικό αποκλεισμό στο κέντρο των λογοτεχνικών της ιστοριών.
Αυτή η πρωτοπόρος φεμινίστρια ήταν επίσης μια πρωτοπόρος οικολόγος. Στα μυθιστορήματά της για την επαρχία και σε μια σειρά δοκιμίων που γράφτηκαν για την Le Temps το 1871-2, παρουσίασε τον φυσικό κόσμο ως κάτι ανεξάρτητο αλλά και αλληλεξαρτώμενο. Με διορατικότητα προανήγγειλε την υπόθεση της Γαίας του James Lovelock έναν αιώνα αργότερα.
Πάνω απ’ όλα η Σάνδη, όπως και η Έστερ του Ν. Χώθορν προαναγγέλλουν τη θηλυκή προοπτική της νέας εποχής, το μέλλον που όμως διαρκεί πολύ.
Στη νέα εποχή η γυναίκα θα πάψει να είναι η μαγική αρχή για τον άντρα (Μπαχτίν), θα περάσει από το στάδιο να είναι η μαγική αρχή για την ίδια τη γυναίκα (αμφισβητώντας την εξουσία του άντρα) με την υιοθέτηση αρχικά του αντρικού τρόπου, ώσπου να καταλήξει μία «γυναικεία» αρχή, που θα την καταστήσει φορέα ενός άλλου τύπου ανθρώπου. Ίσως για να συμβεί αυτό να χρειάζονται νέες συνθέσεις, κι άλλες Γεωργίες Σάνδη.
Την λογοτεχνική ικανότητα της Γεωργία Σάνδη να συνθέτει, διατύπωσε ο Φλωμπέρ, όταν γράφοντας για την κηδεία της το 1876, ανέφερε ότι διασημότητες και χωρικοί αναμείχθηκαν «μέχρι τους αστραγάλους μας στη λάσπη [και] σε μια απαλή βροχή». Αυτό ήταν, «σαν ένα κεφάλαιο σε ένα από τα βιβλία της»*.
*Fiona Sampson, «Becoming George: The Invention of George Sand», εκδόσεις Doubleday
